Trang phục - nét đặc trưng văn hóa của người Ê Đê
02/12/2010
Email
In
Pdf



Vifash - Dân tộc Êđê sinh sống ở vùng miền núi tỉnh Phú Yên nhưng tập trung chủ yếu ở huyện Sông Hinh. Cùng với dân tộc Chăm, Bana, Tày, Nùng…, dân tộc Êđê có bản sắc văn hoá truyền thống riêng thể hiện qua trang phục. Đây cũng là một trong những yếu tố cơ bản để nhận biết, phân biệt bản sắc văn hoá giữa dân tộc này với dân tộc khác.

Theo các cụ già kể lại thì trang phục truyền thống của dân tộc Êđê là màu chàm, có điểm những hoa văn sặc sỡ. Đàn bà mặc áo, quấn váy. Đàn ông đóng khố, mặc áo. Đồng bào dùng các đồ trang sức bằng bạc, đồng, hạt cư­ờm. Trư­ớc kia, tục cà răng qui định mọi người đều cắt cụt 6 chiếc răng cửa hàm trên, nh­ưng lớp trẻ ngày nay không cà răng nữa.

+ Trang phục nam
Nam để tóc ngắn quấn khăn màu chàm nhiều vòng trên đầu. Y phục gồm áo và khố. Áo có hai loại cơ bản:
 a) Loại áo dài tay, khoét cổ chui đầu, thân dài trùm mông, xẻ tà. Đây là loại áo khá tiêu biểu cho người Ê Đê qua trang phục nam. Trên nền chàm của thân và ống tay áo ở ngực, hai bên bả vai, cửa tay, các đ­ường viền cổ, nơi xẻ tà gấu áo được trang trí và viền vải đỏ, trắng. Đặc biệt là khu giữa ngực áo có mảng sọc ngang trong bố cục hình chữ nhật tạo vẻ đẹp, khỏe.

 

 

  

 

b) Loại áo dài (quá ngối), khoét cổ, ống tay bình thường không trang trí như­ loại áo ngắn trên,... Khố có nhiều loại và được phân biệt ở sự ngắn dài có trang trí hoa văn nh­ư thế nào. Đẹp nhất là các loại ktêh, drai, đrêch, piêk, còn các loại bong và băl là loại khố thường. Áo thường ngày ít có hoa văn, bên cạnh các loại áo trên còn có loại áo cộc tay đến khủy, hoặc không tay. Áo có giá trị nhất là loại áo Ktêh của những người quyền quý có dải hoa văn "đại bàng dang cánh", ở dọc hai bên nách, gấu áo phía sau lư­ng có đính hạt cư­ờm. Nam giới cũng mang hoa tai và vòng cổ.

  

+ Trang phục nữ
Phụ nữ Ê Đê để tóc dài buộc ra sau gáy. Họ mang áo váy trong trang phục thường nhật. Áo phụ nữ là loại áo ngắn dài tay, khoét cổ (loại cổ thấp hình thuyền) mặc kiểu chui đầu. Thân áo dài đến mông khi mặc cho ra ngoài váy. Trên nền áo màu chàm các bộ phận được trang trí là: cổ áo lan sang hai bên bả vai xuống giữa cánh tay, cửa tay áo, gấu áo. Đó là các đ­ường viền kết hợp với các dải hoa văn nhỏ bằng sợi màu đỏ, trắng, vàng.

 

  

Cái khác của trang phục áo nữ Ê Đê khác Gia Rai về phong cách trang trí là không có đư­ờng ở giữa thân áo. Cùng với áo là chiếc váy mở (tấm vải rộng làm váy) quấn quanh thân. Qua màu sắc, hoa văn trang trí bằng những đường song song chạy sát mép vải, mô tít trang trí trên vải bằng cách điệu hình học. Hoa văn trên trang phục của dân tộc Ê đê có ấn tượng mạnh mẽ về phong cách. Chính những hoa văn phản ánh nét văn hoá truyền thống và đời sống sinh hoạt hàng ngày của dân tộc Ê đê.

  

Váy có nhiều loại phân biệt ở các dải hoa văn gia công nhiều hay ít. Váy loại tốt là myêng đếch, rồi đến myêng đrai, myêng piêk. Loại bình thường mặc đi làm rẫy là bong. Hiện nay nữ thanh niên thường mặc váy kín. Đếch là tên gọi mảng hoa văn chính ở gấu áo. Ngoài ra phụ nữ còn có áo lót cộc tay (ao yêm). Xư­a họ để tóc theo kiểu búi tó và đội nón duôn bai. Họ mang đồ trang sức bằng bạc hoặc đồng. Vòng tay thường đeo thành bộ kép nghe tiếng va chạm của chúng vào nhau họ có thể nhận ra người quen, thân. 

  

Rất tiếc cho đến ngày nay, trang phục dân tộc Ê đê chỉ còn thấy trong dịp lễ hội còn ngày thường thì hiếm thấy. Để bảo tồn và phát huy bản sắc văn hoá dân tộc Ê đê, thiết nghĩ Nhà nước có sự đầu tư, mặt khác tuyên truyền giúp người dân hiểu được bản sắc văn hoá của dân tộc mình./.

Vifash (tổng hợp)

Tags:
Danh sách lời bình
ngan adrong 11:05:32 - 19/11/2012
moi nguoi hay cung luu giu net van hoa dep do de no khong bi mai mot


Ý kiến của bạn
Họ và Tên:
Email:
Tắt Telex Vni
Các bài mới


Các bài khác





Thế giới mẫu
Giới tính
Quốc gia
Đăng nhập bằng tài khoản của bạn trên Vifash


Quên mật khẩu? | Đăng ký?
Chuyên trang bảo trợ và hỗ trợ phát triển bởi:


Vifash, Copyright 2009 - 2012 Vietnam Fashion News
Địa chỉ: Tầng 5, Tòa nhà Viện Nghiên cứu Da Giầy, 160 Hoàng Hoa Thám, Q. Tây Hồ, Hà Nội.
Giấy Phép Số: 200/ GP-TTĐT. Cục QL phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử, Bộ Thông Tin Và Truyền Thông.